هالوژن فریم لس و قاب گچی

ترتیب نصب: قاب گچی را کِی به کناف‌کار بدهیم

جای هر قاب را پیش از بستن صفحه‌های کناف روی نقشهٔ سقف مشخص کن و کابل هر نقطه را با طول اضافهٔ کافی بیرون بگذار. وقتی صفحه نصب شد، کناف‌کار با شابلون یا ابعادی که برند داده سوراخ را می‌بُرد، قاب را با پیچ یا چسب مخصوص به صفحه و پروفیل محکم می‌کند و درز دور آن را با نوار توری می‌پوشاند.

بعد نوبت بتونه، سنباده، آستر و رنگ است، درست مثل بقیهٔ سقف. ماژول نور را در آخر کار جا بزن، وقتی گرد و خاک سنباده تمام شده؛ گرد گچ روی لنز و داخل درایور می‌نشیند و به‌سختی پاک می‌شود. برای هر نقطه یادداشت کن درایور کجاست تا بعدها دنبالش نگردی.

ماژول نور و درایور: پیش از خرید بپرس

داخل قاب گچی یک ماژول نور قرار می‌گیرد. بعضی قاب‌ها سرپیچ استاندارد دارند و هر لامپ هم‌اندازه‌ای را می‌پذیرند؛ بعضی دیگر با یک ماژول ال ای دی اختصاصی و درایور جدا فروخته می‌شوند. اولی تعویض را ساده می‌کند و دومی معمولاً نور یکنواخت‌تر و کنترل بهتری روی خیرگی دارد.

دو سؤال را حتماً بپرس: آیا ماژول و درایور از همان دهانه بیرون می‌آیند؟ و اگر لامپ کم‌ولتاژ است، ترانس یا درایور آن کجا نصب می‌شود؟ پاسخ این دو سؤال تعیین می‌کند که سال‌ها بعد، تعویض یک چراغ خراب پنج دقیقه کار است یا تخریب بخشی از سقف.

در بیشتر قاب‌ها منبع نور چند سانتی‌متر داخل‌تر از سطح سقف می‌نشیند. این عمق، خیرگی را کم می‌کند و همان چیزی است که نور قاب گچی را آرام‌تر از هالوژن معمولی نشان می‌دهد.

شکل‌ها و اندازه‌ها: تک، دوقلو، مربع و خطی

رایج‌ترین قاب‌ها گرد و مربع تک‌دهانه‌اند. مدل‌های دوقلو و سه‌قلو چند ماژول را در یک قاب مستطیلی کنار هم می‌گذارند و برای بالای جزیرهٔ آشپزخانه، راهروهای عریض و فضاهایی که نور قوی‌تری در یک نقطه لازم است مناسب‌اند. ابعاد بیرونی قاب، اندازهٔ برش و عمق لازم در کناف برای هر مدل جداست و باید از برگهٔ مشخصات خوانده شود.

قاب‌های گچی خطی هم هستند: یک شیار باریک گچی که پروفیل نور داخل آن می‌نشیند و یک خط نور بدون لبه می‌سازد. اگر خط نور پیوسته می‌خواهی، دسته‌های چراغ خطی و نوار و پروفیل را هم ببین؛ بسیاری از پروژه‌ها قاب گچی نقطه‌ای را با یک خط نور ترکیب می‌کنند.

قاب گچی کنار چراغ‌های دیگر سقف

قاب گچی کمتر تنها به کار می‌رود. در بیشتر سقف‌ها کنار یک خط نور، یک نور مخفی یا یک لوستر می‌نشیند. برای این‌که نتیجه یک‌دست باشد، همهٔ این‌ها را با هم روی نقشهٔ سقف بکش: قاب‌ها را روی یک شبکهٔ منظم یا در امتداد خط‌های اصلی فضا، مثل لبهٔ کابینت، مبلمان یا محور در، بچین و از پراکندن تصادفی آن‌ها پرهیز کن.

اگر کنار قاب‌ها خط نور بدون لبه یا ریل مگنتی بدون لبه هم داری، همه را از یک نوع اجرا بگیر تا لبهٔ همه در سقف یک‌جور دیده شود. دمای رنگ قاب‌ها، خط‌ها و نور مخفی را هم یکی کن. یک نکتهٔ اجرایی: قاب‌ها را از پروفیل‌های اصلی کناف و از مسیر کانال کولر دور نگه دار؛ جابه‌جا کردن یک قاب به خاطر پروفیلی که زیرش افتاده، در مرحلهٔ اجرا رایج‌ترین دردسر این دسته است.

یک مثال: راهروی ۸ متری با سقف ۲٫۷ متر

فرض کن راهرو ۱٫۲ متر عرض و ۸ متر طول دارد و سقف کناف آن ۲٫۷ متر ارتفاع دارد. برای راهروی خانه حدود ۱۰۰ لوکس کافی است. پنج قاب گچی تک‌دهانه روی خط وسط راهرو، با فاصلهٔ ۱٫۶ متر از هم و ۸۰ سانتی‌متر از دو دیوار انتهایی، نور یکنواختی می‌دهند.

اگر هر ماژول ۷ وات و حدود ۵۵۰ لومن باشد، پنج چراغ روی هم ۲۷۵۰ لومن تولید می‌کنند. با فرض محتاطانهٔ این‌که حدود ۴۰ درصد آن به کف برسد، حدود ۱۱۰۰ لومن روی ۹٫۶ متر مربع داریم، یعنی حدود ۱۱۵ لوکس. زاویهٔ تابش ۳۶ تا ۶۰ درجه برای این ارتفاع مناسب است؛ زاویهٔ خیلی بسته کف راهرو را لکه‌لکه می‌کند.

اگر روی دیوارهای راهرو تابلو هست، به‌جای خط وسط، قاب‌ها را حدود ۴۰ تا ۵۰ سانتی‌متر از همان دیوار بگذار تا نور روی دیوار هم بیفتد. دمای رنگ را با اتاق‌های دو طرف یکی کن تا هنگام عبور از راهرو به اتاق، رنگ نور عوض نشود.

ترک، رطوبت و نگه‌داری

شایع‌ترین ایراد قاب گچی، خط یا ترک مویی دور قاب است. دلیلش معمولاً یکی از این‌هاست: درز بدون نوار توری بتونه شده، قاب به‌خوبی به پروفیل زیر صفحه بسته نشده یا سقف لرزش دارد. اجرای درست در همان مرحلهٔ کناف، ارزان‌ترین راه پیشگیری است.

گچ رطوبت را دوست ندارد. در آشپزخانه مشکلی نیست، ولی برای حمام از صفحهٔ کناف ضدرطوبت استفاده کن، ماژولی بگیر که درجهٔ حفاظت آن برای همان نقطه اعلام شده و قاب را از بالای دوش دور نگه دار. برق‌کشی و نصب در حمام را حتماً به برق‌کار دارای صلاحیت بسپار.

داخل دهانه را با همان رنگ سقف رنگ کن، مگر طراح داخلی چیز دیگری خواسته باشد. برای تمیز کردن، ماژول را خاموش کن و فقط لنز را با پارچهٔ خشک پاک کن؛ پاشیدن مایع داخل دهانه به درایور آسیب می‌زند.