چراغ دفنی و استخری

عبور عابر یا خودرو: ظرفیت بار و دمای شیشه

برندها برای چراغ دفنی ظرفیت بار اعلام می‌کنند: بعضی فقط برای باغچه‌اند و نباید رویشان پا گذاشت، بعضی عبور عابر را تحمل می‌کنند و بعضی برای عبور خودرو ساخته شده‌اند. چراغی که برای عابر ساخته شده، زیر چرخ ماشین در ورودی پارکینگ می‌شکند. ظرفیت بار را با جای واقعی نصب مقایسه کن، نه با نقشهٔ اولیه.

دمای سطح شیشه هم مهم است. چراغ‌های ال ای دی کم‌توان معمولاً گرمای کمی دارند، ولی مدل‌های پرتوان می‌توانند گرم شوند. در مسیری که بچه‌ها پابرهنه راه می‌روند یا کنار استخر، مدل کم‌توان یا مدلی را انتخاب کن که برند دمای سطح پایین برایش اعلام کرده است.

زهکشی و نصب: آب نباید دور چراغ بماند

حتی بهترین چراغ دفنی اگر همیشه در آب ایستاده باشد، زود خراب می‌شود. زیر جعبهٔ نصب یک لایهٔ شن و سنگ‌ریزه بریز تا آب باران فرو برود، و چراغ را در خاک رسی که آب در آن می‌ماند، بدون زهکشی نصب نکن. سطح بالای چراغ را با کف تمام‌شده هم‌تراز کن، نه پایین‌تر از آن، تا آب روی شیشه جمع نشود.

بیشتر چراغ‌های دفنی یک جعبهٔ نصب جدا دارند که اول در بتن یا خاک کار گذاشته می‌شود و چراغ بعداً داخل آن می‌نشیند؛ این کار تعویض را ساده می‌کند. اتصال‌های کابل زیر زمین را با کانکتور ژله‌ای یا جعبه‌تقسیم IP68 ببند، کابل را داخل لوله بکش و کنار هر چراغ کمی کابل اضافه بگذار. مدار روشنایی بیرون باید کلید محافظ جان داشته باشد؛ برق‌کشی و نصب را به برق‌کار دارای صلاحیت بسپار.

زاویهٔ نور برای درخت، دیوار و مسیر

برای تنه‌های باریک و بلند، ستون و درخت‌های سرو، زاویهٔ باریک ۱۰ تا ۲۰ درجه نور را تا بالا می‌برد. برای درختی با تاج پهن، زاویهٔ ۲۵ تا ۴۰ درجه کل تاج را می‌گیرد. برای دیوار سنگی، چراغ نزدیک دیوار با زاویهٔ باریک نوری مماس می‌سازد که بافت سنگ را نشان می‌دهد. چراغ‌های نشانگر کم‌نور که نور را به پهلو می‌دهند هم برای لبهٔ مسیر و پله‌اند، نه برای روشن کردن فضا.

چراغ دفنی رو به بالا نور می‌دهد، پس به راحتی چشم کسی را که از کنارش رد می‌شود یا روی صندلی نشسته می‌زند. نور را از محل نشستن و مسیر دید دور کن، از مدل‌های با منبع نور عمیق یا شبکهٔ ضد خیرگی استفاده کن و برای درخت، چراغ را زیر لبهٔ تاج بگذار، نه چسبیده به تنه.

بسیاری از چراغ‌های دفنی سر قابل تنظیم دارند و می‌شود نور را چند درجه کج کرد. این امکان برای دیوار و درختی که دقیقاً بالای چراغ نیست ارزشمند است، چون بعد از نصب هم می‌شود جهت نور را اصلاح کرد. اگر چراغ زاویهٔ ثابت دارد، جای سوراخ را پیش از بتن‌ریزی با دقت تعیین کن؛ بعد از ریختن بتن، جابه‌جا کردن چراغ دفنی یعنی شکستن کف.

یک مثال: یک درخت و یک دیوار سنگی ۱۰ متری

فرض کن در حیاط یک درخت با تاج پهن حدود ۶ متر ارتفاع دارد و کنار آن یک دیوار سنگی ۱۰ متری با ارتفاع ۲٫۵ متر هست. برای درخت دو چراغ دفنی ۱۰ واتی با زاویهٔ ۲۵ تا ۳۰ درجه، در دو طرف و زیر لبهٔ تاج، تاج را از دو سو روشن می‌کنند و درخت سایهٔ یک‌طرفه پیدا نمی‌کند.

برای دیوار، هشت چراغ دفنی ۵ واتی با زاویهٔ باریک، حدود ۳۰ سانتی‌متر از پای دیوار و ۱٫۲۵ متر از هم، که اولی و آخری حدود ۶۰ سانتی‌متر از دو سر دیوارند. روی هم ۶۰ وات برای کل این بخش حیاط. دمای رنگ حدود ۳۰۰۰ کلوین برای سنگ و گیاه رایج است.

همهٔ این چراغ‌ها را روی یک مدار با تایمر یا فتوسل بگذار تا خودکار روشن و خاموش شوند. این عددها نقطهٔ شروع‌اند؛ رنگ سنگ، اندازهٔ واقعی درخت و نور اطراف، عدد نهایی را عوض می‌کنند.

چراغ استخری: قاعدهٔ ایمنی جداگانه

چراغی که داخل آب استخر نصب می‌شود چراغ دفنی معمولی نیست. حداقل IP68 با عمق اعلام‌شده، ولتاژ ایمن بسیار پایین (حداکثر ۱۲ ولت AC یا ۳۰ ولت DC) و ترانس یا درایوری که بیرون از محدودهٔ استخر نصب شود، شرط‌های ایمنی آن هستند، نه توصیه. مدل باید صراحتاً برای استخر اعلام شده باشد.

طراحی و اجرای برق استخر کار برق‌کار دارای صلاحیت است و این صفحه جای آن را نمی‌گیرد. در فهرست این دسته، مدل‌های استخری را از روی آنچه برند اعلام کرده جدا کن و پیش از خرید، گواهی و دستورالعمل نصب را بخواه.

اشتباه‌های رایج در چراغ دفنی

اول، خرید چراغ IP65 برای نصب در خاک. دوم، نصب بدون زهکشی در خاکی که آب در آن می‌ماند. سوم، چراغ باغچه‌ای در مسیر ماشین. چهارم، اتصال کابل با چسب برق معمولی زیر زمین. پنجم، نصب در وسط چمن، جایی که چمن‌زن به آن می‌خورد و چمن رویش را می‌پوشاند.

ششم، نوری که مستقیم در چشم کسانی است که در حیاط نشسته‌اند. برای روشن کردن مسیر و محوطه، دستهٔ چمنی و نیزه‌ای را هم ببین؛ برای سطح‌های بزرگ‌تر و دورتر، پروژکتور ال ای دی، و برای نمای ساختمان، نما و وال‌واشر. چراغ‌های کم‌نور پله‌ها هم در دستهٔ پله و زیرپله آمده‌اند.